Ons vak is mooier geworden

cazacumic.jpg

Een leraar piano getuigt:

Na 12 jaar zoeken heb ik eindelijk het goede gevoel te pakken in het lesgeven.  

Daar waar we vroeger een strijd moesten aangaan met de leerlingen om de traditie in ere te houden en het niveau van het repertoire op peil te houden, werken we nu echt aan leerlinggericht lesgeven.

De sfeer op de evaluatieconcerten is opperbest. Die concerten zijn divers en rijk. En de leerlingen zijn daarbij de grote winnaar. Iedereen speelt op zijn niveau een mooi concert. Geen moegestreden leerlingen die met hun laatste krachtinspanning dat moeilijke repertoire komen afhaspelen. Leerlingen die zichzelf kunnen zijn en die authentiek kunnen musiceren met materiaal waar ze zelf achter staan. Het levert veel warmte en tevreden blikken op. Leerlingen spelen nu niet alleen stukken. Ze maken ook al eens iets, ze gaan creatiever aan de slag, sommigen spelen en zingen tegelijkertijd.  

De energie om op deze weg verder te zoeken is op onze academie groot. Het kan alleen maar beter. Van binnen uit zijn we aan het hervormen. Het komt van onszelf door de grote vrijheid binnen het open concept van de artistieke competenties. 

We zijn vandaag weer meer kunstenaar geworden en tegelijkertijd meer pedagoog. De routine is weg. Met de sterke traditie in het achterhoofd zetten we onze oren en ogen weer open naar wat elke leerling te bieden heeft.

Ons vak is veel mooier geworden.  

Harde en zachte competenties

screensnapshot-11-05-2016-10-29-15.jpg

Vakmanschap bestaat uit harde competenties. Deze competenties vereisen een hoge mate van precisie. Het zijn bekwaamheden die iedere keer zo correct en identiek mogelijk moeten uitgevoerd worden. Er is meestal maar één weg naar het ideale resultaat. Harde competenties moeten lopen als een Zwitsers horloge: betrouwbaar, accuraat, voorspelbaar en automatisch zonder de minste hapering.

De andere rollen vragen eerder zachte competenties. Hier is eerder flexibiliteit nodig. Zachte competenties ontwikkel je door spel. Je verkent je grenzen in veranderlijke situaties door steeds weer nieuwe en lastige hindernissen te leren overwinnen. Een leraar maakt zich dan ook niet druk om foutjes. Het belangrijkste is dat leerlingen durven uitproberen en leren omgaan met andere contexten.

De twee goed onderscheiden, is de boodschap. Harde en zachte competenties vragen elk een eigen aanpak.

Olifantenpad

Olifantenpad

Met noemt het een olifantenpad. Een niet-officieel wandel- of fietspad dat in de loop van de tijd zichzelf creëert. In het Engels klinkt het nog mooier: desire line.

Laatst wandelde ik naar de academie van Lier en op een pleintje net voor de academie vond ik er één. In de richting van de academie.

Aantrekkelijke gedachte: al die leerlingen die de kortste weg nemen om zo snel mogelijk de academie binnen te kunnen stappen. Zouden er naar alle academies zulke snel-wegen zijn? Je hoopt van wel. Het dringende verlangen om je op de academie te laten onderdompelen in de kunsten.

Misschien dragen ook de 35 blogs van dit schooljaar daartoe bij.

Een boeiend schooljaar toegewenst.

Maslow voor kunstenaars

onbewust onbekwaam
Een leerling doorloopt grosso modo vier fasen als hij een vaardigheid wil leren. We ontlenen volgend concept aan de Amerikaans psycholoog Abraham Maslow. Herkenbaar? Zeker weten.
  • De eerste fase is onbewust onbekwaam. De leerling is zich niet bewust van een hiaat in zijn vaardigheden.
  • De de tweede fase, bewust onbekwaam, herkent de leerling het tekort. Hij ervaart dat hij de vaardigheid nog niet beheerst.
  • In de derde fase, bewust bekwaam, werkt de leerling aan de vaardigheid. De bekwaamheid wordt groter maar dat vereist nog een grote mate van concentratie. De leerling moet er heel erg bij nadenken.
  • In de laatste fase, onbewust bekwaam, heeft de leerling zich de vaardigheid helemaal eigen gemaakt. Het is als het ware een tweede natuur geworden. Het gaat vanzelf.

Aan de fase kan je aflezen welk het competentieniveau van een leerling is. Of nog belangrijker: wat de volgende stap in de ontwikkeling is.

Competenties voor het leven

De nauwkeurigheid die ik elke dag als chirurg nodig heb, leerde ik in de gitaarles.

J. Matheï, chirurg

Op de academie is de leerling niet alleen bezig met kunst maken maar krijgt hij ook kwaliteiten mee die hij in zijn verdere leven kan inzetten. De leerling maakt niet alleen kunst maar de kunst maakt ook de leerling.

Enkele levenscompetenties hebben we hieronder als adjectieven geformuleerd. Ze geven een kwaliteit aan vele handelingen buiten de kunsten: innoverend denken, verbindend organiseren, anders kiezen, aandachtig studeren … en nauwkeurig opereren.

leven jpeg