Boek over creatie

Samen met componist Bert Appermont zal ik volgend schooljaar een boek over creatie in het instrumentonderwijs uitgeven. 

De titel is al een spel: TIJD VOOR MAKEN. Het boek zelf zal dat ook zijn. Met meer dan honderd nieuwe creatie-opdrachten dagen we jou en je leerlingen uit om het onbekende terrein van ‘zelf iets maken’ te onderzoeken. Je kan kiezen uit zowel succes-verzekerd-opdrachten als verdiepend materiaal. De opdrachten richten zich op alle leerlingen instrument: van beginnelingen tot gevorderden, van de optie uitvoerend musicus tot creërend musicus in de 4de graad. 

Omdat we ons aanbod zo ‘getest’ mogelijk willen maken, zijn we op zoek naar leraren instrument die nieuwe opdrachten in hun praktijk willen uitproberen. Ben je geïnteresseerd, dan mag je ons mailen: erik.schrooten@ucll.be. 

En natuurlijk kan je ook voor je academie een workshop over dit uitdagende thema aanvragen.

Geweven dagboek

Schermafbeelding 2020-07-01 om 14.29.22.png

My Woven Diary is een sleutelwerk van de Nederlandse textielkunstenares Ria van Eyk. De kunstenares startte haar carrriëre met hoofdzakelijk wit-zwarte composities. Langzaam werd haar palet kleurrijker.

Dit doet denken aan de manier waarop we, binnen het domein muziek, opschuiven van  overheersend grijs (vakmanschap) naar een rijker palet.

Het werk heeft een strenge geometrie waaraan de kunstenares een interessante persoonlijke touch geeft. De grootte van de kleurvlakken geeft aan hoeveel tijd ze wekelijks aan het weven kon besteden.

Daarnaast schuift het kleurenpalet ook op. Elke maand schrapt ze één kleur en voegt ze een andere kleur toe. 

Zo ontstaat een abstract geweven dagboek van negen maanden. En is dat ook niet de lengte van een schooljaar op onze academie? Daarom kan je dit werk ook als een artistieke metafoor lezen voor het proces dat iemand op de academie doormaakt.

Kwartier voor aanvang

9789401405126.jpg

De kleedkamer moet een plek zijn waar ballast achterblijft: ruzies, katers, allerlei gedoe… Ik moet er gespannen kunnen aftellen of gelaten kunnen afwachten tot die bezwerende,  andere werkelijkheid intreedt: de kans om onvermoede levens te leiden, harten te breken of te behagen, wan- en heldendaden te begaan. Dat zwangere kwartier voor de aanvang en de douche na het spel zijn verdoken, maar intense momenten van bijna kinderlijk geluk.

Johan Knuts in het prachtige boekje  Kwartier voor aanvang

360 graden samen

jan-raes-credits-marco-borggreve-kl.jpg

Jan Raes was de toonaangevende directeur van het Koninklijk Concertgebouworkest Amsterdam. In een interview valt op hoeveel belang hij aan samenspel en luisteren hecht.

Samenspel verrijkt. Het leert luisteren naar anderen. In deze desintegrerende tijden is het belangrijk dat kinderen en jongeren leren omgaan met verschillen. Empathie is de stap naar meer wijsheid in het leven.

Ik luister naar mijn orkestleden. Ik heb wekelijks een informeel gesprek met een orkest- en een staflid. Tijdens een gesprek zonder agenda ontdek je briljante ideeën, en niet alleen bij de tafelspringers. Ook de timide mensen krijgen op die manier een kans om hun mening te geven. Uiteraard voeg je daar je eigen visie aan toe, maar je bouwt het beleid wel samen op. Op die manier creëer je een wij-gevoel. Voor een collectief is dat belangrijk: een orkest is meer dan 120 solisten.

En de mooiste:

In een goed orkest luistert iedereen op het podium voortdurend 360 graden naar elkaar.

Emoties en parameters

Schermafbeelding 2020-04-07 om 10.43.30.png

Onderzoeker Gordon Bruner ontwikkelde in 1990 een tabel waarin hij, gebaseerd op wetenschappelijke bronnen, een relatie legt tussen emoties en muzikale parameters.

Deze door ons herwerkte tabel van Bruner, maakt zichtbaar hoe een emotie door een mix van muzikale parameters kan worden opgewekt.

Professionals gebruiken dit hulpmiddel al langer om geluidsidentiteiten te ontwikkelen voor films en merken. Maar het is ook een interessant werkinstrument waarmee leerlingen een gevoel of gedachte kunnen omzetten in klank. Dat de muzikale elementen afgebakend worden, maakt het creatieproces makkelijker.

Ontwikkel een statig werk dat gespeeld kan worden om de ‘binnenkomst van de koning’ grandeur te geven. 

Inspiratieboek DKO

Het departement onderwijs heeft een inspiratieboek Deeltijds Kunstonderwijs uitgegeven. Directeurs, leraars, experts en kunstenaars vertellen over hun zoektochten en verwezenlijkingen. Een eerste indruk? Het is ongelofelijk hoe het Deeltijds Kunstonderwijs de afgelopen 10 jaren geëvolueerd is: nieuwe en bredere doelen, dialoog met leerlingen via intentiegesprekken, differentiatie, evaluatiefiches met zinvolle feedback, teams die van elkaar leren en een sterkere verbondenheid met de lokale artistieke wereld. Het boek toont aan dat we samen hard gewerkt hebben.

Deze inspiratiegids is ook een ode aan een groep directeurs en leraren die, in de experimenteerjaren, met visie, moed en doorzettingsvermogen de ambitie van de overheid concreet gemaakt hebben. Hun inspanning was meer dan de moeite waard. Ons DKO was al mooi, maar is nu nog mooier geworden.

Elke academie kreeg een aantal exemplaren van het boek. Vraag een exemplaar aan je directeur. Of lees het boek hier.

Atlas van de belevingswereld

groteatlasvandebelevingswereldschepping.jpg

Ere wie ere toekomt. Onze artistieke landkaarten zijn schatplichtig aan het boek de atlas van de belevingswereld.

De Belevingswereld brengt niet de aarde maar ons innerlijke denken in kaart. Letterlijk. De steden, rivieren en eilanden heten VeranderingChaos of Groeien. Ze liggen in gebieden als Bergen van Werk, Zee van Mogelijkheden of Bronnen van Inspiratie.

Verken de kaarten samen met je leerlingen: dwaal, dwaal af of verdwaal. En onderzoek zo wat ze met hun werk willen uitdrukken.

groteatlasvandebelevingswereldkennis.jpggroteatlasvandebelevingswereldontberingen.jpg

 

Band met publiek

6b525d8b-65c9-11e5-b4f9-00163edf48dd.jpg

Weet je wat het amateurtoneel zo mooi maakt? De band tussen de performers en het publiek. Zijn spelen voor vrienden en familie. Dat zorgt voor gêne én voor de goesting om zich bloot te geven. Het eerste wat ik als regisseur aan mijn acteurs vraag, is dat ze zo’n band met elk publiek installeren. Dat lukt niet altijd even vlot. Maar als het lukt, is het magisch. 

Arne Sierens

Parfum van vrijheid

ai-weiwei-its-not-about-the-work-its-about-saying-something-1474892458.jpg

Leraar DKO zijn kunstenaars. Ze zijn gesteld op een zekere autonomie en laten zich niet makkelijk iets opdringen. Met moeten hebben ze het moeilijk.

Van die kunstenaarsattitude kunnen ook andere leraren iets leren: het beroep van leraar is een creatief vak met artistieke trekjes. Een parfum van vrijheid hoort in het klaslokaal te hangen.

Een leraar DKO hoort geen volgzame uitvoerder te zijn. Maar ook geen einzelgänger. Als je ervoor kiest om op een school te werken, dan horen daar dingen bij. En dan moet je je eigen overtuigingen soms opzij zetten en gewoon uitvoeren wat er verwacht wordt.

Zo manoeuvreert een kunstleraar soepel tussen de verwachtingen van de overheid/ academie én de vrijheid die hem in vertrouwen gegeven wordt. Het is mooi om vast te stellen dat vele leraren die evenwichtsoefening prima in de vingers hebben.