Inspiratielijst

Deze creatie-opdracht haalde het shortlist van ons boek TIJD VOOR MAKEN niet. Maar we delen de opdracht toch graag. Andere ideeën vind je op tijdvoormaken.be

Violist Stephen Nachmanovitch en pianist Ron Fein legden beelden uit tijdschriften naast hun partituren. Ze lieten zich door de beelden inspireren om muziekwerken een eigen(zinnige) sfeer te geven. En dat leverde spannende nieuwe interpretaties op. 

OPDRACHT

  • Verzamel beelden uit tijdschriften en boeken. 
  • Leg inspiratiemateriaal rondom je partituur of tekst. Zo krijgt je partituur/ tekst een lijst, zoals een schilderij van Van Gogh. 
  • Laat je interpretatie beïnvloeden door dit moodboard rondom je partituur of tekst.

Boek over creatie in muziek

Ontdek de wondere wereld van maken met behulp van 50 nieuwe en inspirerende opdrachten.

creëer een meditatief werk zoals Arvo Pärt

maak een soundtrack voor elfen en hobbits zoals de componist van  Lord of the Rings 

verras de luisteraar zoals John Lennon 

gebruik een dalende bas om je publiek tot tranen toe te ontroeren


Wanneer muzikanten op het podium hun eigen werk spelen, gebeurt er iets speciaals. Ze zijn dan extra betrokken muzikanten. Ze spelen met fierheid en enthousiasme.

Voor beeldende kunsten, woord en dans bestaan er al verschillende inspirerende boeken met creatieopdrachten. Voor muziek en instrumentisten is de spoeling echter dun. Daarom schreef ik samen met componist Bert Appermont dit boek.

Het boek richt zich niet op het beginonderwijs en niet op mensen die zich willen specialiseren als componist. We mikken op de groep daar tussenin: jongeren en volwassenen die al een tijdje een instrument bespelen en die de wereld van creatie willen verkennen. Voor leerlingen die in de studierichting creërend muzikant zitten, is dit boek helemaal een aanrader.

Het boek kiest voor twee unieke uitgangspunten. We nodigen leerlingen uit om te maken met en voor hun eigen instrument. We beloven dat ze er een rijkere muzikant en vertolker van wordt. Daarnaast dagen we ze uit om al experimenterend en musicerend te componeren. 

We presenteren een pakket van 50 creatieopdrachten. Die opdrachten selecteerden we samen met 70 leraars uit het DKO. Zij onderzochten welke oefeningen wel of niet werkten en maakten ze met hun tips sterker. Daarom kunnen we op elke opdracht in dit boek het stempel uitgetest in de praktijk plakken. 

Het boek is vanaf augustus verkrijgbaar en je kan nu al snuffelen op onze website tijdvoormaken.be. Als je je mailadres opgeeft ontvangen je een bericht als het boek in de boekhandels ligt.

Boek over creatie

Samen met componist Bert Appermont zal ik volgend schooljaar een boek over creatie in het instrumentonderwijs uitgeven. 

De titel is al een spel: TIJD VOOR MAKEN. Het boek zelf zal dat ook zijn. Met meer dan honderd nieuwe creatie-opdrachten dagen we jou en je leerlingen uit om het onbekende terrein van ‘zelf iets maken’ te onderzoeken. Je kan kiezen uit zowel succes-verzekerd-opdrachten als verdiepend materiaal. De opdrachten richten zich op alle leerlingen instrument: van beginnelingen tot gevorderden, van de optie uitvoerend musicus tot creërend musicus in de 4de graad. 

Omdat we ons aanbod zo ‘getest’ mogelijk willen maken, zijn we op zoek naar leraren instrument die nieuwe opdrachten in hun praktijk willen uitproberen. Ben je geïnteresseerd, dan mag je ons mailen: erik.schrooten@ucll.be. 

En natuurlijk kan je ook voor je academie een workshop over dit uitdagende thema aanvragen.

Spelen met de traditie

image.png

Ontwerper Richard Hutten maakt in dit werk een interessante synthese tussen traditie en vernieuwing. In een digitale gemanipuleerde foto van een traditioneel oosters tapijt liet Hutten het klassieke ontwerp in strepen uitlopen. De kleuren van de laatste rij werden doorgetrokken.

Daarna liet Hutten dit ontwerp in India door ambachtslieden namaken. Die vaklui vonden het aanvankelijk moeilijk om deze strepen te knopen. Dit soort eenvoudige patronen vervaardigen was nieuw voor hen.

Het is interessant om te zien dat de combinatie van traditie/vakmanschap en kunstenaarschap/avontuur hier boeiend werk oplevert.

Het kunstwerk roept ook een relevante onderzoeksvraag op: hoe kunnen we de traditie koesteren én ze tegelijkertijd vernieuwen?

Naar Mars

Schermafbeelding 2019-11-01 om 13.17.48.png

De Kunsthal in Amersfoort verbeeldt een voorlopige onmogelijke reis. De tentoonstelling One Way Ticket to Mars stelt de vraag hoe het is om te reizen en te leven op de rode planeet Mars.

De Kunsthal is een museum voor hedendaagse kunst en geen wetenschapsmuseum. En dat zullen we geweten hebben. De insteek is verrassend zoals je dat van kunstenaars kan verwachten. De tentoonstelling heeft vier verhaallijnen: het verlangen, de reis, uitdagingen van het verblijf en heimwee. Prachtig.

De kunstenaars stellen zichzelf boeiende vragen: Wie wil leven op een planeet zonder een fris briesje, de geur van pas gemaaid gras of de aanblik van de zee? Hoe telefoneer je met je moeder als je een half uur moet wachten op een antwoord? Wat betekent het dat een dag op Mars 24 uur en 40 minuten duurt?

Deze imaginaire reis krijgt zo een lading die dicht op je vel zit. En dat is een bizarre vaststelling: zelden heeft een tentoonstelling me meer doen verlangen naar de schoonheid van onze aarde.

One Way Ticket to Mars maakt zichtbaar waarin de kracht van kunst zit: onverwachte perspectieven en reizen in je verbeelding. De tentoonstelling wakkert zo ook het verlangen van kunstleraren aan om met leerlingen een ticket te nemen naar bijzondere leerbestemmingen.

Schrappen doet scheppen

stiftgedicht.gif

De ruimte die een componist aan de uitvoerder geeft, kan heel verschillend zijn. Partituren uit de renaissance gaven veel ruimte aan de uitvoerder. Je kon zelf bepalen met welke instrumenten je een partituur wilde spelen. Aanwijzingen over karakter, tempo en volume waren minimaal.

In latere periodes nam de componist steeds meer ruimte in en bepaalde sterker de uitvoering. De witte ruimte voor de musicus werd kleiner.

Willen we de kunstenaar in onze leerling aanmoedigen dan zijn meer open partituren een kans. Ze kunnen een opstap zijn naar zelf maken.

En als je dit soort partituren niet hebt, maak je ze toch gewoon zelf. Neem een zwarte stift en he     kan        b              heel

Sterk kunstwerk?

tumblr_lqdk5hFGhA1qaruxco1_r1_1280.jpg

Dit kunstwerk van Millec Levy zag ik in een galerij in Parijs. Op het eerste zicht deed het werk me glimlachen.

Maar al snel werd me duidelijk dat dit niet echt sterke kunst is. De intenties van het kunstwerk geven zich te snel prijs. Of nog erger: het werk duwt je verbeelding onmiddellijk in één richting. En dat verwacht je van een reclameboodschap, maar niet van een kunstwerk. Sterke kunst blijft langer dan enkele seconden boeien. Je ontdekt altijd weer nieuwe aspecten, lagen en invalshoeken.

Nee, de kunstenaar had beter de woorden ‘Man’ en ‘Woman’ weggelaten. Dan werd het wel interessant. En dan riep het werk wel vele pistes op: ja/nee versus nuance, eenvoud versus complexiteit, duidelijkheid versus afwegen, gedetermineerd versus aanpasbaar…

Ook op de academie moeten we voor meerduidige kunst blijven kiezen. Kunst die leerlingen uitdaagt tot onderzoek en verbeelding.

Meesterlijke missers

fit_1440x1080_66120342.jpg

Ik kocht het boekje meesterlijke missers, maak van falen je handelsmerk. Mijn vrouw vond die echt een boekje voor mij. Wat bedoelde ze hiermee? Dat ik op dit soort boeken val? Of dat ik de missers opstapel? Of dat ik  weet dat misser erbij horen?

Hopelijk eerder het laatste. Want ook in het project artistieke competenties ben ik verantwoordelijk voor miskleunen. Producten die niet goed genoeg waren en snel in de prullenmand belandden.

Gelukkig weerhield me dit niet om risico’s te blijven nemen. En daarin vond ik een bondgenoot in dit boekje. Een ode aan af en toe op je bek gaan. 

Door geen risico’s te nemen en mislukkingen te vermijden, haal je nooit de woede van je baas of opdrachtgever op de hals, maar je wint er ook geen extatische loftuitingen mee. Op veilig spelen leidt vaak tot zoutloze brij van ‘mwah’. 

Al deze grote en kleine debacles zijn niet zomaar leerervaringen – waar fouten worden rechtgezet, routes worden bijgesteld – maar voorsmaakjes van succes. 

Mooi mislukken is ook een kunst.

Foute Mia

Wouter-Van-Belle-KBL5.jpg

De iconische pianopartij van het nummer Mia van Gorki is door een fout ontstaan.

Producer Van Belle vroeg om de tape te laten lopen. Maar hij dacht dat het nummer in een andere toonaard stond, en zijn eerste noot was een toonaardvreemde noot. Dus speelde hij snel een noot hoger om zichzelf te corrigeren. Om zijn fout te maskeren is hij dat dan maar blijven herhalen, en zo is het beroemde pianomelodietje ontstaan. Het geniale was dat hij de band liet spelen…

Fouten als een creatieve kans. Een fijne insteek om lessen een onverwachte en spannende touch te geven. En een eenvoudige tool om de kunstenaar aan te spreken: open staan voor het onverwachte en daarop verder springen. Zoals op een trampoline.