360 graden samen

jan-raes-credits-marco-borggreve-kl.jpg

Jan Raes was de toonaangevende directeur van het Koninklijk Concertgebouworkest Amsterdam. In een interview valt op hoeveel belang hij aan samenspel en luisteren hecht.

Samenspel verrijkt. Het leert luisteren naar anderen. In deze desintegrerende tijden is het belangrijk dat kinderen en jongeren leren omgaan met verschillen. Empathie is de stap naar meer wijsheid in het leven.

Ik luister naar mijn orkestleden. Ik heb wekelijks een informeel gesprek met een orkest- en een staflid. Tijdens een gesprek zonder agenda ontdek je briljante ideeën, en niet alleen bij de tafelspringers. Ook de timide mensen krijgen op die manier een kans om hun mening te geven. Uiteraard voeg je daar je eigen visie aan toe, maar je bouwt het beleid wel samen op. Op die manier creëer je een wij-gevoel. Voor een collectief is dat belangrijk: een orkest is meer dan 120 solisten.

En de mooiste:

In een goed orkest luistert iedereen op het podium voortdurend 360 graden naar elkaar.

Songbook

Schermafbeelding 2018-10-19 om 07.31.09.png

De academie van Beringen stelt elk jaar een songbook samen. Dit pakket liedjes en begeleidingen vormt het cement tussen verschillende vakken en opties.

In het muzieklab (MCV) worden de liedjes aangeleerd. Instrumentleraren oefenen de variabele begeleidingen in. Klassen compositie maken arrangementen, leerkrachten dans eenvoudige choreo’s en leerkrachten woord zoeken passende teksten.

Songbook heeft fijne effecten:

  • leraren ontmoeten elkaar om het materiaal te kiezen en aan te maken;
  • leerlingen ervaren via songbook de verschillende vakken meer als een eenheid;
  • en ze hebben na enkele jaren een uitgebreid liedrepertoire dat ze graag blijven zingen, ook als ze 12 jaar of ouder zijn.

En dan is er nog een artistiek surplus: zet twee willekeurige klassen en enkele instrumentisten op een podium en een lied uit het songbook wordt ingezet.

Boekenplank

Zin om te lezen? Hier mijn boekenplank artistieke competenties. Boeken die mij inspireerden om de artistieke rollen beter te leren kennen.

kunstenaar
vakman
performer
onderzoeker

samenspeler

Competenties voor het leven

De nauwkeurigheid die ik elke dag als chirurg nodig heb, leerde ik in de gitaarles.

J. Matheï, chirurg

Op de academie is de leerling niet alleen bezig met kunst maken maar krijgt hij ook kwaliteiten mee die hij in zijn verdere leven kan inzetten. De leerling maakt niet alleen kunst maar de kunst maakt ook de leerling.

Enkele levenscompetenties hebben we hieronder als adjectieven geformuleerd. Ze geven een kwaliteit aan vele handelingen buiten de kunsten: innoverend denken, verbindend organiseren, anders kiezen, aandachtig studeren … en nauwkeurig opereren.

leven jpeg